Tarih

Kars, Bagratlı Ermeni Krallığı döneminde 10. yüzyılda önemli bir merkez hâline geldi; yakınındaki Ani şehri ise aynı dönemde ‘bin bir kilisenin şehri’ olarak anılacak kadar büyük ve zengin bir başkentti.

Selçuklu, Gürcü, İlhanlı ve Osmanlı gibi pek çok devletin egemenliğinden geçen Kars, 1878-1918 yılları arasında Rus İmparatorluğu'nun yönetimi altında kaldı; bu dönemden kalma ızgara planlı Rus mimarisi şehir merkezinde hâlâ görülebilir.

1920'de Türkiye topraklarına katılan Kars, yüksek rakımı ve soğuk iklimiyle Türkiye'nin en sert kışlarının yaşandığı şehirlerinden biri olarak bilinir; buna karşın hayvancılık ve peynir üretimiyle zengin bir tarım kültürüne sahiptir.

Gezilecek Yerler

Ani Ören Yeri, ortaçağda büyük bir Ermeni krallığına başkentlik yapmış, kilise ve katedral kalıntılarıyla dolu, UNESCO Dünya Mirası listesindeki etkileyici bir hayalet şehirdir. Kars Kalesi, şehre tepeden bakan ve Osmanlı döneminde güçlendirilen tarihi bir yapıdır.

Kars Müzesi, bölgenin Urartu'dan Rus dönemine uzanan zengin tarihini anlatan eserler sergiler. Kümbet Camii (eski adıyla Havariler Kilisesi), 10. yüzyıldan kalma, konik kubbesiyle dikkat çeken bir kilise mimarisi örneğidir.

19. yüzyıl sonunda Ruslar tarafından planlanan şehir merkezindeki geniş caddeler ve taş binalar, Kars'a Anadolu'nun diğer şehirlerinden farklı bir mimari doku kazandırır. Çıldır Gölü, kışın tamamen donarak at arabası ve buz pateni sporlarına ev sahipliği yapar.

1579'da yaptırılan üç kemerli Taş Köprü, şehrin tarihi simgelerinden biridir. Eskiden kilise olan Fethiye Camii ve Kafkas Cephesi Harp Tarihi Müzesi, Kars'ın çok katmanlı tarihini tamamlayan diğer duraklardır.

Yemekler

Kars kaşarı, Türkiye'nin en tanınmış peynirlerinden biridir ve bölgenin yüksek yaylalarındaki otlaklarda beslenen ineklerin sütünden yapılır. Kaz eti, özellikle kış aylarında Kars mutfağının en özel yemeklerinden biridir.

Bal, Kars'ın yüksek ve çiçek çeşitliliği zengin yaylalarında üretilir ve kalitesiyle tanınır. Kete, tereyağlı ve şekerli bir hamur işi olarak bölgenin sevilen atıştırmalıklarından biridir.

Piti, et ve nohutla hazırlanan, güveç kabında pişirilen doyurucu bir yemektir. Kars'a özgü çorbalar ve kaymaklı kahvaltı sofraları, soğuk iklime uygun zengin bir mutfak kültürünü yansıtır.

Sanayi & Madencilik

Kars ekonomisinin temeli hayvancılıktır; büyükbaş hayvan yetiştiriciliği ve süt ürünleri üretimi, özellikle kaşar peyniri, şehrin en tanınmış ekonomik faaliyetidir. Arıcılık da bölgede önemli bir gelir kaynağıdır.

Tahıl tarımı, kısa yetişme mevsimine rağmen bölgede sürdürülür. Kültür turizmi, özellikle Ani Ören Yeri sayesinde son yıllarda şehir ekonomisine katkı sağlamaya başlamıştır.

Bölgede sınırlı ölçekte değerli olmayan metal madenciliği yapılmaktadır; ancak ekonominin ağırlık merkezi hayvancılık ve süt ürünleri üzerine kuruludur.

Sosyokültürel Yapı

Kars, Rus mimarisinin izlerini taşıyan geniş caddeleriyle Anadolu'nun diğer şehirlerinden farklı bir kentsel doku sunar; hayvancılık ve kaşar peyniri üretimi toplumsal yaşamın merkezindedir.

Kars kaşarı ve balı almak, Ani Ören Yeri'ni ziyaret etmek Kars'ta en tipik deneyimlerdir; kışın Çıldır Gölü'nde buz üzerinde yürümek de popüler bir aktivitedir.